Sytuacja na rynkach finansowych w związku z koronawirusem

Od połowy lutego obserwujemy silne spadki na globalnych rynkach akcji: najszerszy indeks, obejmujący zarówno rynki rozwinięte jak i wschodzące, MSCI ACWI Index, spadł od poziomów maksymalnych w tym roku o około 20%. Indeks akcji amerykański S&P 500 stracił także około 20%, a indeksy rynków europejskich spadły o około 25%. Główny indeks Giełdy Warszawskiej stracił w tym okresie 32%.

Przyczyną spadków, w ostatnich kilku dniach szczególnie dotkliwych, jest dalsze pogorszenie sytuacji epidemiologicznej na świecie, związanej z pojawieniem się na przełomie 2019 i 2020 roku nieznanej mutacji Koronawirusa w Chinach i pojawienie się tego patogenu w ponad 100 krajach na świecie. W efekcie WH0 (World Health Organisation) ogłosiło w dniu wczorajszym (11.03.2020) stan globalnej pandemii. Raportowane statystyki z krajów, w których zakażenia pojawiły się najwcześniej (Chiny, Korea Południowa, Tajwan) wskazują na zmniejszanie się liczby nowych zachorowań i przypadków śmiertelnych. Jednocześnie gwałtownie rośnie liczba zarażonych w Europie. Trudno oszacować tempo rozprzestrzeniania się epidemii w USA, krajach Ameryki Łacińskiej i niektórych krajach azjatyckich (Indie, Indonezja).

Wczesne doświadczenia z Chin oraz jednoznaczne rekomendacje epidemiologów (w tym pracujących dla WHO) wskazują na potrzebę bardzo zdecydowanych działań, ograniczających rozprzestrzenianie się patogenu, ze strony rządów państw objętych epidemią. Działania te polegają na izolacji dużych obszarów i skupisk ludzkich szczególnie narażonych na rozprzestrzenianie się wirusa, oraz zaniechaniu wszelkich aktywności sprzyjających jego proliferacji. Te zdyscyplinowane działania rządów i społeczeństw mają duże szanse skutecznie ograniczyć rozwój epidemii. Jednocześnie prowadzone są bardzo zintensyfikowane prace w głównych ośrodkach badawczych na świecie nad rozwojem leków i szczepionki. Duży postęp w dziedzinie medycyny genetycznej w ostatnich latach każe oczekiwać, że te działania przyniosą wymierne efekty. Już obecnie powstało około 20 preparatów a charakterze szczepionki, które wchodzą w etap badań klinicznych.

Te konieczne działania ograniczające rozwój epidemii, podejmowane przez rządy na całym świecie muszą mieć i mają silny negatywny wpływ na poziom aktywności gospodarczej. Obecnie, z dużą dozą prawdopodobieństwa, należy oczekiwać recesji w pierwszej połowie tego roku, we wszystkich głównych strefach gospodarczych świata. Jednak można także oczekiwać, że skuteczne ograniczenie epidemii koronawirusa wraz z zapowiadanymi przez rządy wielu państw działaniami fiskalnymi oraz zdecydowanymi działaniami monetarnymi ze strony banków centralnych, będzie skutkowało ustabilizowaniem się sytuacji w gospodarki światowej (w horyzoncie kilku kwartałów).  Należy jednak podkreślić, że przewidywanie rozwoju sytuacji w krótkim terminie jest, ze względu na wczesny etap rozwoju epidemii, bardzo utrudnione. W związku z tym, należy oczekiwać bardzo wysokiej zmienności na rynkach finansowych w nadchodzących dniach i tygodniach.